Iran blijft problemen ondervinden op internationale markten, ondanks opheffen sancties

Ondertussen zijn de sancties tegen Iran officieel vijf maanden geleden opgeheven waarbij er in de eerste maanden een snelle productiestijging merkbaar was. Deze lijkt echter nu al te stabiliseren door onverwachte problemen.

De vertraging in de aangekondigde Iraanse export zorgt er voor dat er aan de wereldwijde aanbodzijde minder wordt toegevoegd. Ironisch genoeg bereikt Saoedi-Arabië hiermee zijn doel waarbij het hoopte Iran zijn export te beperken.

In eerste instantie steeg de Iraanse export sneller dan verwacht na het opheffen van de sancties, welke nu net sneller dan verwacht stopt. De eerste drie weken van juni daalde de productie met maar liefst 20% door diverse redenen. De ene al minder verwacht dan de andere.

Eén van de eerste belangrijke beslissingen die werden aangekondigd na het verdwijnen van de sancties was het heroveren van de Europese markt. Voor de sancties in 2012 bedroeg deze export naar de Europese Unie ongeveer 600,000 vaten/dag, in het bijzonder naar Italië, Spanje en Griekenland.

In mei 2016 slaagde Iran er in om ongeveer de helft van de markt te heroveren, met een export van ongeveer 350,000 vaten/dag. Waar er gedacht werd dat dit enkele maanden later de export terug volledig op de pre-sanctie niveaus zou kunnen staan is dit niet nu niet meer volledig realistisch te noemen. Dit ondanks de gemaakte upgrades aan de infrastructuur, onder meer in Kharg Island, een grote olieoverslaghaven.

Daling export

Onverwacht is in juni echter een daling van de export meetbaar. Waar de grote Aziatische kopers, namelijk China, India, Japan en Zuid-Korea belangrijke afnemers blijven is het Europese plaatje volledig gewijzigd. Ook de Franse  stakingen waarbij er diverse raffinaderijen geblokkeerd werden zorgden voor een significante daling van de Iraanse export.

Een grote wijziging in Europa is de zwakke vraag naar Iraanse olie in de Zuiderse Europese landen, net die landen welke vroeger grote afnemers waren. De Noord-Europese landen nemen nu reeds evenveel olie af als voor de sancties, voor de Zuid-Europese landen is dit nog steeds maar 10-30% van voorheen. Nochtans zijn deze strategischer gelegen dan bijvoorbeeld Nederland.

Buiten Europa spelen andere factoren mee. Voor de Afrikaanse landen welke ook dicht gelegen zijn is niet direct een aanwijsbare reden. De Ramadan kan een mogelijke reden zijn al lijkt buurland Irak hier geen last van te ondervinden.

Voor de Amerikaanse markt duiken echter een hoop andere problemen op. Ondanks het opheffen van de sancties blijven er restricties gelden voor Iran in de Verenigde Staten. Amerikaanse bedrijven mogen nog steeds geen handel drijven met het land. Daarbovenop worden ook Europese banken gedwongen om niet samen te werken met Iran. Indien dit toch gebeurd, verliezen deze banken rechten op de Amerikaanse kapitaalmarkten waardoor het economisch niet meer interessant is om te handelen met Iran. Op deze manier probeert de Verenigde Staten enerzijds de eigen olie-industrie te beschermen en anderzijds Iran toch onder druk te houden.

Een situatie welke echter op langere termijn onhoudbaar wordt als het land blijft groeien als belangrijkste speler in het Midden-Oosten. Een sterk Iran is echter een nachtmerrie-scenario voor de Amerikanen welke een belangrijke partner zijn van Saoedi-Arabië, de aartsvijand van Iran.

Bronnen:

http://www.bloomberg.com