Brain drain van voorbije jaren begint zich te wreken in Spanje

Een opvallende vaststelling is één van de landen van de periferie: geschikt personeel vinden is er amper mogelijk. Dit fenomeen stellen bedrijven voortdurend vast in Spanje waar er nochtans meer dan 5 miljoen werklozen zijn (en nog veel meer volgens officieuze cijfers).

Door het gebrek aan correct geschoolde arbeidskrachten worden zelfs Argentijnse werkkrachten aangenomen, mede door de Spaanse taalkennis. Helaas is dit een bijzonder pijnlijk fenomeen voor de miljoenen werklozen in Spanje. Spanje was nooit een voorbeeld op het gebied van werkloosheidscijfers maar na de financiële crisis in 2007-2008 verergerde dit fenomeen nog. Om de cijfers enigszins te verbeteren worden hele groepen van de bevolking niet meegeteld waardoor de werkelijke werkloosheid nog veel hoger is.

De gevraagde profielen zijn talrijk waaronder de klassieke probleemgevallen zoals IT-personeel en verpleegkundigen. Met een officiële werkloosheidsratio van ongeveer 20,4% is er nochtans behoorlijk wat marge tot omscholingsmogelijkheden. Tegen 2020 zou het aantal niet ingevulde jobs opgelopen zijn maar liefst 2 miljoen aldus Randstad.

De jeugdwerkloosheid is er daarbovenop nog erger aan toe, waarbij er echter geen correcte officiële cijfers verkrijgbaar zijn. In deze groep zou een omscholing des te makkelijker zijn, een kans die de overheid echter amper aangrijpt.

De verkiezingsbeloftes spreken bij de kandidaten echter zeer algemeen waarbij er overal jobs zullen gecreëerd worden. Geen enkele politicus spreekt echter over het omscholing van de bevolking om de reeds bestaande niet ingevulde jobs te kunnen invullen. De nieuw gecreëerde jobs zijn dan ook voornamelijk slecht betaalde jobs met een laag profiel.

Nochtans heeft de Spaanse economie voornamelijk goed betaalde jobs nodig met een hoog rendement om de economie te doen draaien. Het gebrek aan deze categorie zorgt voor een lagere productiviteit, lagere investeringen en lagere inkomsten voor de Spaanse overheid. Door de verouderende bevolking zijn bijkomende inkomsten nochtans een must om de pensioenen te kunnen blijven betalen.

Tijdens de financiële crisis werd Spanje, samen met buurland Portugal getroffen door een ware brain-drain. Hierbij verdwenen duizenden werknemers met goede diploma’s naar het buitenland waarbij deze ook op grote schaal werk vonden in West-Europa en Noord-Europa.  Ondanks de verre afstand en de nodige aanpassingen is de kans zeer klein dat deze terugkeren naar thuisland Spanje. In tegenstelling tot deze bevolkingsgroep blijft Spanje voornamelijk achter met een arme, minder opgeleide bevolking wat op langere termijn een enorm gevaar vormt voor de economie.

Voornamelijk het gebrek aan innovatie in de technologische sector kan het land zwaar opbreken. Waar dit in België soms een heikel punt is in vergelijking tot bijvoorbeeld de Scandinavische landen is dit in de Zuiderse landen vele malen erger. Gehele projecten worden er uitgesteld of niet voltooid door het gebrek aan goed opgeleid IT-personeel. Hierdoor kan het land ook de toekomst niet veilig stellen waardoor het contrast met Duitsland of de Scandinavische landen onoverbrugbaar wordt.

Om deze achterstand in te halen zijn echter tientallen miljarden euro’s noodzakelijk maar ook een traject van jaren. Waar het financiële plaatje extreem moeilijk te verwezenlijken zou zijn is de tijd echter het grootste probleem. Om de achterstand weg te werken op onderwijsgebied zouden vele jaren aan investeringen nodig zijn. Deze jaren zijn echter niet voorhanden waarbij elke euro zo snel mogelijk moet renderen.

Op deze manier wordt er een vicieuze cirkel gecreëerd, een cirkel waarbij het begin reeds lang geleden werd gepasseerd maar het einde enkel sneller en sneller in zicht komt. Griekenland is hierbij het voorbeeld wat een mogelijk eindpunt kan zijn bij een langdurig gebrek aan concurrentievermogen. Helaas  zal er hierbij geen financiële hulp meer mogelijk zijn door het gebrek aan Europese mogelijkheden om een land van deze schaal te helpen.

Bronnen:

http://www.bloomberg.com