Neen, IS is niet de enige hypotheek op economisch herstel in het Midden-Oosten

Het spoor van vernieling dat terreurgroep Islamitische Staat doorheen het Midden-Oosten getrokken heeft, zal wellicht nog jaren, zo niet decennia lang gevoeld worden in de economie van de regio.

Hele steden in economische hotspots als Noord-Irak in Syrië zijn verwoest en ontvolkt. Het zal nog lang duren vooraleer de infrastructuur heropgebouwd zal worden en de economie terug kan aantrekken. Misschien wel nooit meer.

Maar IS en islamisme is niet het grootste probleem in de regio. In gebieden waar Islamitische Staat géén lelijk huis houdt, zoals Saoedi-Arabië en Egypte, gaat de economische situatie van kwaad naar erger.

Door de lage olieprijzen sleept Saoedi-Arabië zichzelf naar haar eigen faillissement. Egypte, het grootste Arabische land ter wereld en de grootste economie in het Midden-Oosten in niet-olieproducten, wordt dan weer geteisterd door moordende hyperinflatie.

De Egyptische economie zit in het slop en de centrale bank probeert nu opnieuw investeren aan te trekken en consumptie aan te zwengelen door de koers van de Egyptische pond los te laten. Concreet betekent dit dat er géén regels meer gelden voor geldwissels, en de wisselkoersen enkel onderhevig zullen zijn aan de wet van vraag en aanbod.

Op die manier zouden meer buitenlandse valuta naar Caïro stromen, waardoor de economie stabieler en meer exportgericht wordt. Mensen dumpen nu massaal hun Egyptische ponden en diversifiëren hun portefeuille. Dit zou “zuurstof” moeten geven aan de economie, om het met een keynesiaanse boutade te zeggen.

Volgens het IMF is zo’n drastische inflatie nodig in ruil voor een lening van 13 miljard USD, gespreid over de komende drie jaren.

De reconversie van de sterk gecentraliseerde Egyptische economie naar een vrije(re) markteconomie verloopt bijzonder moeizaam. Veel moeizamer dan in andere moslimlanden zoals Irak, Turkije en Iran. Daar heeft inflatie de voorbije decennia ook lelijk huis gehouden, maar de economieën zijn er altijd sterk uitgekomen. Dat shock-effect heeft in Egypte niet plaatsgevonden.

Egypte is politiek bijzonder onstabiel en heeft in tegenstelling tot Irak, Turkije en Iran geen duidelijke geopolitieke loyauteiten of een duidelijke politieke agenda. Bovendien leeft 27% van de Egyptenaren onder de armoedegrens en blijft de economie in handen van enkele oligarchen, terwijl in voornoemde landen een volwaardige KMO-cultuur openbloeit.

De kans is bijzonder groot dat het expansieve monetair beleid de gemoederen in het land nog meer zal verhitten en de spanningen tussen de verschillende clans oligarchen enkel zullen opdrijven.

Egypte is een belangrijke economische handelspartner, vooral voor het noodlijdende Italië, de zwakste economie van de eurozone. Enerzijds kan dit monetaire beleid het interessanter maken voor Italiaanse bedrijven om met Egyptische partners in zee te gaan. Anderzijds kan de implosie van de Egyptische economie Italiaanse partners in haar val meesleuren, en dat zou wel eens de crisis te veel zijn voor de terminale eurozone.

Bron: Al Jazeera

Foto: kdayes